YUKARI SÜLMENLİ TARİHÇE
Y. SÜLMENLİ Köyü
Malatya il merkezine 67 km, Arguvan ilçe merkezine 7 km uzaklıkta olup, Arguvan ilçe merkezinin güney batısında yer almaktadır. Doğusunda Aşağı Sülmenli Köyü, Batısında Tarlacık köyünün mezrası Horum han, Kuzeyinde Tarlacık (Ektir) ve Arguvan ilçe merkezi, Güneyinde, Bozburun (Parçiken), Güneybatısında Adatepe, Gecekondu ve Asar köyleri ile çevrilidir.
Y. Sülmenli köyü nüfus kayıtlarında Selman-i Ülya (Ülya – Yukarı) Küçükhacili nahiyesine bağlı olarak 1530 – 1560 yıllarında 6 hane ile 26 hane arasında 39 Vergi veren bir köy olarak yer almaktadır. Y.Sülmenli Köyüne ilk önce: Acem Elögler – bugünkü SEVİLMİŞLER kabilesi göçebeliği bırakarak gelip yerleşmişler. Bunlardan sonra, ASUROGULLARI: (Tor torlar) Bugünkü ADI GÜZELLER kabilesi Tunceli’den Sipahiusagina, oradan Y.Sülmenli köyüne gelip yerleşmişler. Bunlardan sonra; Manislar (Bugünkü KAYA’lar), (KIZILASLANLAR) KAYGUSUZLAR, ISMÖGLER (Bugünkü SAYINLAR) Alikireyler (Bugünkü DOĞANLAR), Yetimogullari (ÜSLÜKLER), Inanogullari (kökleri geçti), Balliogullari (kökleri geçti) olmak üzere 7 evden kurulmuştur. Bunlardan sonra; MAHMUTLAR (Bugünkü, ASLANTÜRK’ler, YÜCEKAYA’lar) Arguvan Kerimker’den gelmişler. ABBASLAR (Sihliler) (Bugünkü, Abbas’lar, Yıldırım’lar, Zengin’ler, Ölmez’ler, Meme’ler, Kurt veli’ler (Demir’ler), Silögler (Çamur’lar) Hekimhan MEZIRME (Ballikaya) Köyünden Gelmisler. KÖRHÜSREVLER (Bugünkü Şimşek’ler, Kayhan’lar, Sahin’ler, Baydur’lar, Bilgen’ler, Yılmaz’lar) Sivas DIVRIGI’den gelmişler. MUSONLAR (Bugünkü SUNA ‘lar Koyuncu, Genç ve Çabuk) Yukarı Atma Göçerusagi’ndan gelmişler. CAMBULLAR – Arap gir Gebik köyünden gelmişler (Bugünkü Salmanlar ve Cabullar) GÖKSULAR – Akören köyünden gelmislerdir. KARATUSLAR (Bugünkü Sengüller) Arguvan Isa Köyü’nden gelmislerdir. ASLANLAR (Bugünkü Aslanlar) Arguvan Kusu köyünden gelmisler KÖSKERLER
Son zamanlarda Yukari Atmadan göçerek köyümüze gelip yerlesen aileler olmaktadir. Köyümüzün eski bir yerlesim yeri olduguna dair, Kevenli mevkinde su dagitim kanallari, çagiltarla, körgöze gibi mevkilerde kesme taslar, eski küpler bulunmaktadir. Köyün Batisinda bulunan köy mezarliginin Y.Sülmenli Tarlacik yolu üzerinde Sihidede ve Garip Musa ziyareti, Güney batisinda Çigdemli Ziyareti (eskiden yagmur duasi için çikilan yer) Garip Musa’nin Divrigi’nin Anzahar köyünden ibadet yapmak amaciyla gelen bir dede oldugu bilinmektedir. Dilek ve adak amaciyla kurban kesilmekte olup, 1993 yilinda türbe haline getirildi.
NÜFUSU:
Yukari Sülmenli Köyü sürekli göç nedeniyle her yil sürekli azalma göstermistir. 1960 Yilinda 850, 1965 Yilinda 700, 1970 Yilinda 630, 1975 Yilinda 550, 1980 Yilinda 450, 1985 Yilinda 400, 1990 Yilinda 350, 2005 Yilinda 260 kisi oturmaktadir.
GEÇİM KAYNAKLARI:
Köyümüz halkinin en önemli geçim kaynagi Tarim (bugday – arpa) dir. Bununla beraber büyükbas hayvan her ailede bir veya iki adet bulunmakta olup toplam 100 adet islah edilmis cins hayvan beslenmektedir. Iki aile küçükbas hayvan beslemekte olup, az miktarda bahçe ile aile ekonomisine katkida bulunmaktadir. Emekli memurlar ve 65 yas maasi, yurtiçi ve yurtdisinda çalisanlarin göndermis olduklari yardimla geçim temin edenler, ziraat araçlari çalistirip geçinen aileler bulunmaktadir.
TARIM:
Yukari Sülmenli Köyü’nün çok genis bir arazisi olup (50.000 dönüm) Arazinin engebeli ve susuz olusundan dolayi tarimin ekonomiye katkisi fazla olmamaktadir, yapilan masraf gelirden fazladir. Kisitli olarak bulunan yüzeysel sularla küçük kayisi bahçeleri yapilmis olup toplam 2000 kök kayisi agaci ve degisik meyve agaçlari varsa da sayilari azdir.
EĞİTİM DURUMU:
Köyümüzde 1985 yilinda Yabancilar Meclisi (Almanya’nin) destegi ile kurulmus olan bir ilkögretim okulu ve 8 derslikli ek bir bina yapilmakta olup, köyümüz merkezi köy oldugundan çevre köy ögrencileri tasima sistemi ile köyümüze gelmektedir. Köy halkinin % 99’ u okuryazar olup, her kademede memur bulunmaktadir. Ögretmen sayimiz oldukça fazladir. Arguvan’da en eski okullarin açildigi köyler içindedir.
İÇME SUYU:
Köyümüz içme suyu açisindan sansli bir köy olup, yillarca kaynak suyundan su içilmistir. 1954 yilinda ilk çesmeye, 1991 yilinda (Almanya Y.Meclisi ve Köy Hizmetleri ile Beraber) 100 tonluk içme suyu sebekesine sahip olup, son zamanlarda su kaynaklarinin çekilmesi ve sebeke suyu ile bahçe sulanmasindan dolayi yaz aylarinda içme suyu sikintisi çekilmektedir. Kanlipinar mevkiinde su kaynaginin kullanilmasi ile ilgili çalismalar devam etmektedir. 2003 yilinda kanalizasyon yapilmistir.
ÇALIŞMA HAYATI:
Yukari Sülmenli Köyü halkindan olanlar yogun olarak Istanbul, Almanya ve Malatya’da yasamakta olup, geçim ve çalisma hayatlarini buralarda sürdürmektedir. Köyde kalanlar yazin tarla isleri ile, kisin da evlerinde hayvanlarina bakarak çalismalarini sürdürmektedirler.
SOSYAL YAŞAM:
Köy halkinin geçmisten gelen sosyal bir dayanisma gelenegi olup yillarca çevre köylere örnek olmustur. Köy Kooperatifinin ilk kuruldugu köylerden olup 2005 yilinda tekrar süt ve besi hayvanciligi kooperatifi kuruldu. Çalismalar bakanlik onayindan dolayi gecikti. Istanbul’da bulunan Y. Sülmenli ve çevre köylüleri MASEV’i kurdular, yillarca hizmet ve dayanisma üretebilmek için çaba gösterdiler. 1981 yilindan bugüne kadar WIESBADEN Yabancilar Meclisi ile kardes köy çalismalari sürdürülüp, ortaokul, içme suyu sebekesi ve kanalizasyon ortaklasa yaptirildi. 2006 yilinda Malatya’da bulunan Y. Sülmenlililer Sosyal Yardimlasma Dernegi’ni kurdular. Yurtdisinda yasayanlar köy okuluna bilgisayar, Arguvan Saglik Ocagi’na tibbi cihazlar göndererek yardimci olmuslardir. Köyümüzde telefon santralinin olusu haberlesmeyi kolaylastirmis, yolumuzun asfalt olmasindan dolayi da Arguvan ve Il merkezine her gün düzenli araç çalismakta, Kis-Yaz yolumuz açik bulunmaktadir. Köyümüzde yasamis, Asik Turan ASLANTÜRK, Ozan Musa SAHIN, Abbas ASLANTÜRK köyümüzün sesi olmuslardir.
ARGUVAN OLGUSU / Hüseyin ASLANTÜRK